home > thema's > onderwijs > de school > schriftelijke bronnen terug
<h1>Een bewaarschool</h1>
help toelichting hulpvragen trefwoorden
Duizend arme kinderen van de straat te houden niet alleen, maar ze in ruime, luchtige lokalen te verzamelen en hun daar, al spelend, een voorbereidende opvoeding te geven voor het lager onderwijs, dat mag een taak heeten, welker lofwaardigheid slechts door het tal van haar eigenaardige bezwaren wordt overtroffen. Toch heeft het bestuur van de bewaarschool der Nederl. Israëlitische kinderen, moed en hoop genoeg die met goeden uitslag te volvoeren.
In de Rapenburgerstraat 52 bevond zich nog in de eerste helft van het voorlaatste jaar (1884) een dergelijke inrichting, doch op veel kleiner schaal, ondoelmatig ingericht en ongeëvenredigd aan de behoefte. Het bestuur besloot toen een nieuwe en grootere bewaarschool te stichten, waarvan de bouw dan ook den 17den Augustus 1883 werd aanbesteed. Naar plannen van de architecten G.B. Salm en A. Salm GBz. werd het werk voor de som van f. 66,500 aangenomen door den heer W. Greve te Buiksloot, die een gedeelte van het gebouw, geheel tot gebruik gereed, al in November Anno 1884 opleverde, om het geheel in Juli a.s. (1885) af te hebben. Het is een eenvoudig in rooden bakstenen opgetrokken gebouw, bij welks oprichting men hoofdzakelijk de doelmatigheid er van heeft in ’t oog gehouden. Het bestaat uit 8 ruime lokalen, met asphalt bevloerd en voorzien van doelmatige verwarming en ventilatie; elk lokaal biedt gelegenheid aan om 125 kinderen gemakkelijk te plaatsen. Tevens heeft elke kamer een afgesloten ruimte met verschillende kleine privaten; een kleedkamer, dat wil zeggen een gelegenheid waar de kinderen hoed, pet of mantel kunnen bergen, wat, ware er in ’t gebouw voor die 1000 kinderen slechts één kleedkamer, verwarring en drukte zou doen geboren worden; terwijl tevens in elk lokaal een gelegenheid is om den kleinen meermalen per dag flink het gezicht en handen te wasschen, wanneer die door het spelen of ravotten zijn bevuild. Die 8 lokalen komen allen uit op de speelplaatsen (er zijn er twee in ’t gebouw, met glazen kapbedekking) zoodat de kinderen er klas voor klas kunnen heengaan zonder de anderen te storen. Een woning voor de directrice, bestaande uit vier flinke vertrekken en een bestuurskamer, vullen de overige ruimte aan.
In ’t kort wanneer deze bewaarschool, waaraan voor de kinderen tevens een inrichting tot oogheelkundige polykliniek is verbonden, gereed en in gebruik genomen zal zijn, zal het getal nuttige en schoone instellingen waarop onze stad zich verheffen mag, met een en niet de geringste onder haars gelijken, zijn vermeerderd.

Titel:Een bewaarschool
Herkomst:In: Algemeen Handelsblad, 12 februari 1885; collectie Hartkamp GAA
Inventarisnummer:Stadsarchief Amsterdam - Hartkamp 14499A
Je aantekeningenPrinten
uitleg verbergen
  • klik op de knop met de + om de toelichting te lezen

  • klik op de knop met het ? om hulpvragen te lezen

  • klik op de knop met a-z om trefwoorden op te roepen waarmee je naar andere bronnen kunt

  • kijk in het gele vak onderin voor de basisgegevens

  • klik op de knop met de pen rechtsonder om een notitie te plaatsen

  • klik op de knop met de printer rechtsonder om de afbeelding en gegevens te printen

transcriptie verbergen

trefwoorden verbergen

bewaarschool
schoolgebouw
Salm, A.
Salm, G.B.
Greve, W.
Rapenburgerstraat
Nederl. IsraŽlitisch

hulpvragen verbergen

  • Geeft de bron informatie waar het nieuwe gebouw uit bestaat en over welke faciliteiten het beschikt?

  • Hoeveel kinderen kunnen er terecht?

  • Is het gebouw een duidelijke verbetering ten opzichte van de vorige situatie?

  • Voldoet het gebouw aan de eisen voor een modern schoolgebouw? (vergelijk met Constructie schoolgebouwen .

toelichting verbergen

Een onbekende journalist beschrijft in een artikel in het Handelsblad van 12 februari 1885 de ingebruikname van een nieuwe bewaarschool voor joodse kinderen.

Het artikel is opgenomen in de zogenaamde collectie Hartkamp. A.Th. Hartkamp was een verzamelaar in hart en nieren. Hij heeft o.a. een enorme collectie krantenartikelen over Amsterdam bij elkaar gebracht. De artikelen zijn keurig in rubrieken verdeeld en per rubriek op datum opgeborgen. De collectie wordt veel geraadpleegd voor onderzoek over Amsterdam in de periode 1840 – 1910.